Cetirizine: werking, bijwerkingen en dosering

Wat is cetirizine en waar zit het in

Cetirizine is de werkzame stof. In het Belgische geneesmiddelenregister staat ze ingeschreven als cetirizinedihydrochloride, telkens voor inname via de mond. Naast verpakkingen die de stofnaam dragen, bestaan er merknamen zoals Zyrtec en Reactine.

Daarnaast bestaat levocetirizine, onder meer onder de naam Xyzall. Dat is de werkzame helft van hetzelfde molecuul; de sterkte per tablet is daardoor anders. Levocetirizine en cetirizine zijn dus niet zonder meer inwisselbaar op basis van het getal op de doos.

Er bestaan ook combinatiepreparaten waarin cetirizine samen met een neusontzwellend middel zit, bedoeld voor een verstopte neus. Die combinatie is niet voor iedereen geschikt, onder meer bij hoge bloeddruk en bij hartklachten, en ze is niet bedoeld voor langdurig gebruik. Kijk dus altijd op de doos of er meer in zit dan cetirizine alleen.

De sterkte, de vorm en de hulpstoffen staan op uw verpakking en in de bijsluiter. Gaat het om een kind, gebruik dan alleen een vorm die daarvoor bedoeld is.

Waarvoor wordt het gebruikt

Cetirizine wordt gebruikt bij allergische neus- en oogklachten: niezen, een loopneus, jeuk in neus, keel en ogen, en tranende ogen. Dat kan seizoensgebonden zijn, zoals bij pollen, of het hele jaar door spelen, zoals bij huisstofmijt of huisdieren. Het wordt ook gebruikt bij jeukende netelroos.

Op een verstopte neus heeft een antihistaminicum vaak minder effect dan op niezen en jeuk. Blijft de verstopping het grootste probleem, dan is dat een reden om het met uw apotheker of huisarts te bespreken in plaats van de dosis te verhogen.

Het middel onderdrukt klachten, het geneest de allergie niet. Weten waarvoor u allergisch bent en het contact ermee beperken blijft de basis. Andere huid- en allergieonderwerpen staan in de categorie /huid/.

Ga naar uw huisarts wanneer de klachten ondanks behandeling aanhouden, wanneer er benauwdheid of piepende ademhaling bij komt, wanneer netelroos weken blijft duren of wanneer u vermoedt dat een geneesmiddel de oorzaak is.

Hoe cetirizine werkt

Bij een allergische reactie komt histamine vrij uit mestcellen. Die stof zet de klachten in gang: jeuk, zwelling van het slijmvlies, meer slijmproductie en roodheid. Cetirizine blokkeert de H1-receptor waarop histamine aangrijpt, waardoor die klachten uitblijven of afnemen.

De tweede generatie antihistaminica, waartoe cetirizine hoort, dringt minder gemakkelijk in de hersenen door dan de oudere middelen. Daardoor maakt ze gemiddeld minder suf. Gemiddeld is hier het sleutelwoord: een deel van de gebruikers wordt er wel degelijk slaperig van, en cetirizine staat in dat opzicht bekend als een van de meer sederende middelen van zijn generatie.

Het effect begint doorgaans binnen enkele uren na inname en houdt lang genoeg aan om met één gift per dag toe te komen; wat voor uw verpakking geldt, staat in de bijsluiter. Bij seizoensklachten werkt het beter wanneer u het regelmatig neemt zolang het seizoen duurt, dan wanneer u alleen reageert op een slechte dag.

Waar u op moet letten

Cetirizine wordt in het lichaam grotendeels onveranderd via de nieren uitgescheiden. Bij een verminderde nierfunctie stapelt de stof zich daardoor op, en dan is een aanpassing van de hoeveelheid nodig. Hebt u nierproblemen, bespreek het gebruik dan met uw arts of apotheker en neem niet zomaar de hoeveelheid van de doos.

Sufheid is de bijwerking die het dagelijkse leven het meest raakt. Merkt u dat u slaperig of trager wordt, rijd dan niet en bedien geen machines. Test eerst hoe u op het middel reageert voordat u ervan uitgaat dat het u niet beïnvloedt.

Bij zwangerschap en borstvoeding gebruikt u het middel alleen na overleg. Bij epilepsie of een verhoogde kans op stuipen, en bij problemen met plassen door een vergrote prostaat of een blaasobstructie, is eveneens overleg nodig.

Neemt u het middel langdurig en wilt u stoppen, weet dan dat bij sommige mensen na plots stoppen hevige jeuk kan opkomen. Bespreek het met uw apotheker als dat gebeurt.

Wisselwerking met andere geneesmiddelen

De belangrijkste wisselwerking betreft alles wat eveneens suf maakt: alcohol, slaapmiddelen, kalmeermiddelen, sterke pijnstillers en bepaalde middelen tegen depressie of epilepsie. De effecten versterken elkaar, wat vooral in het verkeer en op het werk telt.

Combineer geen twee antihistaminica tegelijk. Kijk daarbij ook naar combinatiepreparaten tegen verkoudheid en naar hoestmiddelen, want daar zit vaak al een antihistaminicum in.

Gaat u een huidpriktest of een ander allergieonderzoek ondergaan, meld dan dat u dit middel gebruikt. Antihistaminica onderdrukken de huidreactie en kunnen het resultaat van zo'n test vertekenen; meestal wordt gevraagd om er vooraf een aantal dagen mee te stoppen.

Geef aan uw arts en apotheker een volledig overzicht van wat u gebruikt, ook middelen zonder voorschrift en kruidenpreparaten. De volledige lijst met bekende wisselwerkingen staat in de bijsluiter.

Bijwerkingen en wanneer u een arts raadpleegt

De meest gemelde klachten zijn slaperigheid, vermoeidheid, hoofdpijn, een droge mond en duizeligheid. Buikpijn en misselijkheid zijn eveneens beschreven. Bij kinderen kan het middel soms juist onrust of prikkelbaarheid geven.

Minder vaak zijn onder meer hartkloppingen, verwardheid, moeilijk kunnen plassen en veranderingen in de leverwaarden gemeld. Zware allergische reacties op het middel zelf komen veel minder voor, maar ze bestaan.

Stop en zoek meteen medische hulp bij zwelling van gezicht, lippen of tong, bij ademhalingsproblemen, bij uitgebreide huiduitslag met blaarvorming of bij geelverkleuring van huid of oogwit. Zoek ook hulp wanneer een allergische reactie gepaard gaat met benauwdheid, duizeligheid of een gevoel van flauwvallen: dat is geen situatie voor een tablet.

Een vermoede bijwerking meldt u aan uw arts of apotheker. In België volgt het FAGG de veiligheid van geneesmiddelen op de markt op.

Kunt u cetirizine bij ons aanvragen

U kunt cetirizine niet bij ons aanvragen. Dit geneesmiddel staat niet in ons aanbod, en op deze pagina valt niets te bestellen: ze is zuiver informatief. Wij beoordelen op deze pagina geen aanvragen en verkopen geen geneesmiddelen.

Wat wij elders wel doen, is een medische vragenlijst voorleggen aan een arts met een Poolse beroepsbevoegdheid, nr. 3211301, voor een beperkt aantal behandelingen die al lopen. Er is geen videoconsult, geen telefonisch consult en geen chat. Onze arts is niet ingeschreven bij de Orde der artsen en heeft geen RIZIV-nummer, en wij hebben geen toegang tot Recip-e of tot uw Belgische medicatieschema.

Hebt u een vraag over dit middel, dan is uw apotheker het snelste aanspreekpunt: hij kent de afleveringswijze van uw verpakking, ziet welke andere geneesmiddelen u gebruikt en kan beoordelen of een combinatie verstandig is. Gaat het om klachten die aanhouden, terugkeren of erger worden, dan hoort dat bij uw huisarts, die u kan onderzoeken. Buiten de gewone uren kunt u terecht bij de huisartsenwachtpost of bij een apotheek van wacht.